Życie codzienne Żydów w Kozienicach pod okupacją niemiecką 

Alina Skibińska

 

Kozienice to miasteczko wcentralnej Polsce, leżące napołudniowy wschódod Warszawy, około 40km odRadomia, nad Zagożdżonką, dopływem Wisły. Dobry mikroklimat otaczają je piękne, iglaste lasy Puszczy Kozienickiej  uczynił z Kozienicznany ośrodek wypoczynkowy. Żydzi przybyli tu już podkoniec XVIwieku. Ekonomiakozienicka, zktórej dochód przeznaczony był dla królewskiego dworu, umożliwiła imosiedlanie się tu nastałe. Szybki rozwój osadnictwa żydowskiego datuje się jednakdopiero na XVIII wiek, kiedy to słynny cadyk Izrael ben Sabatai, zwany Magidem z Kozienic (1733–1814), założył w Kozienicach swój dwór chasydzki. Dodrugiej wojnyświatowej Kozienice były jednym zgłównych centrów chasydyzmu wPolsce. ZażyciaMagida pobudowano piętrową bóżnicę, później ulicę tę odjego imienia nazwano „Magietową” .

 

Zamieszkiwali ją wyłącznie Żydzi. Magietowa znajdowała się wcentrum żydowskiej dzielnicy miasta, którą tworzyło kilkanaście ulic, zgranicznymi ulicami Lubelską iRadomską. Obok bóżnicy Magida stała też druga, wktórej znajdowała się szkoła dla chłopców, tzw. Talmud Tora. Dziś obszar ten wyróżnia się zotoczenia, stoją tuzwykłe, proste, kilkupiętrowe bloki mieszkalne. Postarych uliczkach, zakach, drewnianych domach, warsztatach, synagogach, mykwie, chederze iinnych budynkach niepozostał żaden ślad, zwyjątkiem nazewnictwa kilku ulic. Po„wyprzedaży getta”, jakto określił pamiętnikarz Kazimierz Mróz
 , stare domy rozebrano –pozostało zaledwiekilka budynków. Już wpołowie XIXwieku w Kozienicach mieszkało 50 proc. Żydów i50 proc. Polaków; ta proporcja zachowała się do1939 roku. Przedwojną miasteczko liczyło niecałe 9000 mieszkańców. Nie rozwijało się ekonomicznie ze względu naniekorzystne położenie komunikacyjne, zaniedbania zokresu zaborów, atakże brak większego przemysłu. Charakterystyczna była struktura zawodowa mieszkańców Kozienic, nastawionych naobsługę rynku lokalnego (wielka różnorodność drobnego rzemioa iusług)oraz eksport na Kresy Wschodnie produktu, z którego słynął region: butów. 

 

Calosc w ponizszym linku

 

No comments yet... Be the first to leave a reply!

Dodaj komentarz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: