auschwitz-157.T0-720x482

Muzealnicy odnaleźli tysiące przedmiotów należących do ofiar Auschwitz

Ponad 16 tys. przedmiotów należących do ofiar niemieckiego obozu Auschwitz, które zostały odnalezione w 1967 r. podczas prac archeologicznych przy krematorium III, a później zapomniane, po długich poszukiwaniach wróciło do Muzeum Auschwitz.

odnaleziony„Są to w zdecydowanej większości ostatnie osobiste rzeczy, które udało się zachować Żydom kierowanym bezpośrednio po selekcji z rampy na śmierć do komór gazowych. To m.in. termometry, butelki po lekach, czy perfumach, fragmenty butów, biżuteria, zegarki, szczotki, fajki, zapalniczki, fragmenty naczyń, guziki, scyzoryki, klucze, i wiele innych przedmiotów” – poinformował we wtorek Paweł Sawicki z biura prasowego Muzeum.

Muzealnicy podkreślili, że odnalezienie obiektów nie było sprawą łatwą. „W 1967 r. na terenie byłego obozu Auschwitz II-Birkenau Andrzej Brzozowski zrealizował krótkometrażowy film dokumentalny +Archeologia+, który ukazywał przebieg prac wykopaliskowych w pobliżu ruin komory gazowej i krematorium III” – powiedziała szefowa muzealnego działu zbiorów Elżbieta Cajzer.

„W ich wyniku odnaleziono bardzo dużą liczbę oryginalnych obiektów z okresu funkcjonowania obozu. Do zbiorów Muzeum trafiło jedynie nieco ponad 400 z nich. Byliśmy jednak przekonani, że musiało być ich znacznie więcej. Zaczęliśmy ich szukać” – dodała.

Przedmiot odnaleziony przy krematorium III. Fot. Muzeum Auschwitz

Muzealnicy postanowili odzyskać resztę przedmiotów. Dyrektor Muzeum Piotr M.A.Cywiński powiedział, że wielomiesięczne śledztwo rozpoczęto od weryfikacji archiwalnej dokumentacji. Sprawdzane tropy rwały się. Poszukiwania utrudniał fakt, że wielu pracowników pamiętających badania z 1967 r. już odeszło.

„Nie żyje już autor filmu, realizujące go instytucje zmieniły się, a archiwa milczały. Niemniej jednak sprawdzaliśmy szczegółowo każdy wątek, choć nie mogliśmy mieć nawet pewności, czy przedmioty wykopane podczas prac archeologicznych nie zostały zaprzepaszczone lub rozproszone. Minęło przecież prawie 50 lat, a pamiętać należy, że polskie instytucje przeszły gruntowną zmianę po upadku komunizmu. Liczyliśmy się z każdą możliwością” – podkreślił dyrektor Cywiński.

Cajzer dodała, że udało się jednak nawiązać kontakt z ostatnimi żyjącymi uczestnikami projektu sprzed lat.

„Nie było jednak jasne, gdzie zostały zdeponowane przedmioty odnalezione podczas realizacji filmu. Okazało się, że są one przechowywane w 48 kartonach w jednym z budynków Polskiej Akademii Nauk. Co bardzo istotne dla procesu dokumentacji i stwierdzenia ich autentyczności, zdecydowana większość z nich cały czas znajdowała się w opisanych, indywidualnych opakowaniach wskazujących m.in. miejsce odnalezienia, czy dokładne dane dotyczące obiektu” – zaznaczyła Cajzer.

Dyrektor Cywiński przyznał, że nie liczył, że po niemal pół wieku tak ogromny zbiór odnajdzie się w całości. „To jak odnalezienie skarbu z zaginionego galeonu. Dlaczego znalezisko trafiło w pudłach do PAN? Mogę sobie jedynie próbować wyobrazić” – mówił dyrektor.

„Wykopaliska były prowadzone jesienią 1967 r. w pobliżu komór gazowych i krematoriów. Zapewne miały zostać poddane analizie i opracowane, być może ktoś nawet miał zamiar napisać obszerną pracę naukową na ten temat. Jest to bowiem zbiór w każdej mierze unikatowy. Tymczasem kilka miesięcy później nastąpił zwrot polityczny 1968 roku i władze komunistyczne przybrały wyraźnie antysemicki kurs. Zapewne dlatego nie spieszono się z realizacją i zakończeniem całego projektu. Dla tematów związanych z Zagładą nastały wówczas trudne czasy” – uważa Cywiński.

Wszystkie historyczne przedmioty trafiły już do Muzeum Auschwitz, gdzie wkrótce zostaną zdokumentowane i sprawdzone pod względem stanu zachowania. Fundacja Auschwitz-Birkenau podjęła już decyzję o uruchomieniu nadzwyczajnego finansowania dla ewentualnych prac konserwatorskich na tych obiektach.

Niemcy założyli obóz Auschwitz w 1940 r., aby więzić w nim Polaków. Auschwitz II-Birkenau powstał dwa lata później. Stał się miejscem zagłady Żydów. W kompleksie obozowym funkcjonowała także sieć podobozów. W Auschwitz Niemcy zgładzili co najmniej 1,1 mln ludzi, głównie Żydów, a także Polaków, Romów, jeńców sowieckich i osób innej narodowości.

W 1947 r. na terenie byłych obozów Auschwitz I i Auschwitz II-Birkenau powstało muzeum. W ubiegłym roku zwiedziło je ponad 1,72 mln osób. Były obóz w 1979 r. został wpisany, jako jedyny tego typu obiekt, na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO

No comments yet... Be the first to leave a reply!

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d bloggers like this: