Przyslal PETER JASSEM

Byli Członkowie i Przyjaciele Fundacji Dziedzictwa Polsko-Żydowskiego,

Toronto Jewish Film Festival (TJFF) poinformował mnie, że w programie tegorocznego festiwalu znalazł się poruszający film dokumentalny z 2025 roku pod tytułem „POLAND VERSUS HISTORY”. Autorką tego dzieła jest utalentowana polsko-francuska reżyserka Joanna Grudzińska.

Pokaz kinowy odbędzie się 5 czerwca w Leah Posluns Theatre (4588 Bathurst St. w Toronto), natomiast w dniach 12–14 czerwca film będzie dostępny do obejrzenia online.

Dokument, który miał swoją premierę w Polsce w 2025 roku, porusza kontrowersje wywołane publikacją książki „Sąsiedzi” autorstwa polsko-amerykańskiego socjologa i historyka Jana Tomasza Grossa. Publikacja ta podważyła utrwaloną narrację o powszechnej niewinności Polaków podczas II wojny światowej. Przez lata dominowało bowiem przekonanie, że skoro Polacy sami byli ofiarami nazistowskiej okupacji, to jedynie nieliczne, skrajne przypadki – przypisywane marginesowi społecznemu – mogły wiązać ich z prześladowaniami i mordowaniem Żydów.

Gross kwestionuje to podejście, dowodząc, że pogrom w Jedwabnem z 1941 roku, w którym zginęły setki miejscowych Żydów, został przeprowadzony nie przez nazistów, lecz przez samych polskich mieszkańców miasteczka. Film ujawnia zakorzenione w społeczeństwie wypieranie tych faktów (często przypisywane głębokim uprzedzeniom antysemickim), które utrzymuje się pomimo ustaleń innych historyków, wyników oficjalnych śledztw oraz wstrząsających relacji naocznych świadków i jedynego ocalałego.

• Zwiastun filmu dostępny jest [TUTAJ].
• Strona filmu oraz sprzedaż biletów znajdują się [TUTAJ].

Pełne informacje na temat festiwalu można znaleźć na oficjalnej stronie: tjff.com.