Katarzyna Zmuda -Bryl

Podsumowanie w jednym zdaniu
Zwycięstwo kontrowersyjnego Abdula El-Sayeda w wyborach do Senatu USA obnaża rosnące podziały w Partii Demokratycznej oraz zwrot jej radykalnego skrzydła w stronę jawnie antyizraelskiej narracji.
Kiedy czytam komentarze dotyczące wyników wyborów połówkowych (midterms) w USA, wyłania się z nich obraz jakiejś nieprawdopodobnej i niespotykanej w historii porażki Republikanów oraz samego Donalda Trumpa.
Ponieważ nie policzono jeszcze wszystkich głosów, można założyć, że Republikanie stracili większość w obu izbach – zarówno w Izbie Reprezentantów (gdzie kadencja trwa dwa lata), jak i w Senacie (gdzie kadencja trwa sześć lat). Szacuje się, że stracili ok. 25 miejsc w Izbie i 7 w Senacie. Ale czy to coś nadzwyczajnego?
Jeśli spojrzeć na wyniki midterms w powojennej historii USA, tylko dwa razy partia urzędującego prezydenta zyskiwała miejsca w Izbie Reprezentantów:
- u Billa Clintona w 1998 roku (efekt grożącego impeachmentu związanego ze skandalem obyczajowym),
- u George’a W. Busha w 2002 roku (po zamachach na World Trade Center).
W 1998 roku Demokraci nie zyskali miejsc w Senacie, natomiast w 2002 roku Republikanie zdobyli je w obu izbach. W większości pozostałych przypadków normą była utrata mandatów w Izbie, choć nie zawsze w Senacie. Tegoroczne wyniki Republikanów nie należą więc do najgorszych w historii. Dla przykładu: w 2010 roku Demokraci za kadencji Baracka Obamy stracili aż 63 miejsca w Izbie – co jest największą stratą partii prezydenta w powojennych midterms. Stracili wtedy również kontrolę nad Izbie (Senat utrzymali, choć z mniejszą większością). Mimo to w 2012 roku Obama wygrał reelekcję z Mittem Romneyem. Z kolei Bill Clinton w wyborach połówkowych w 1994 roku stracił 54 miejsca w Izbie i 8 w Senacie, a mimo to wygrał reelekcję w 1996 roku.
Wybory połówkowe w Stanach to zjawisko całkowicie odmienne od naszej polskiej rzeczywistości. To rodzaj plebiscytu popularności urzędującego prezydenta, charakteryzujący się inną frekwencją, odmiennym rodzajem mobilizacji i zupełnie inną dynamiką kampanii wyborczej. Poza wszystkim to naprawdę znakomity mechanizm demokracji, który daje wyborcom realną możliwość wyrażenia swojej opinii, a rządzącemu prezydentowi – szansę na skorygowanie polityki. W żadnej mierze nie wyklucza to zwycięstwa partii urzędującego prezydenta w kolejnych wyborach prezydenckich.
Kierunek zmian w Partii Demokratycznej
To, co wydaje się szczególnie interesujące, to kierunek, w jakim podążą Demokraci. W tym kontekście kluczowy jest wybór Abdula El-Sayeda ze stanu Michigan do Senatu. Zastąpi on kończącego swoją 6-letnią kadencję demokratę Gary’ego Petersa.
Michigan to tzw. swing state – stan, który regularnie przechodzi z rąk do rąk lub w którym o wygranej decyduje minimalna różnica głosów. Donald Trump wygrał tam dwukrotnie, jednak w tych midterms demokratom udało się utrzymać senacki mandat. Dlaczego sukces Abdula El-Sayeda jest tak ważny?
W sierpniu 2026 roku El-Sayed pokonał Haley Stevens w prawyborach Partii Demokratycznej. Była to niezwykle wyrównana walka – wygrał minimalną przewagą ok. 1 punktu procentowego. Tuż przed wyborami połówkowymi Stevens poparła kandydata Republikanów, Mike’a Rogersa. Dlaczego się na to zdecydowała? Zarzuciła El-Sayedowi współpracę z kontrowersyjnym lewicowym streamerem Hasanem Pikerem, którego określiła mianem osoby „rozpowszechniającej nienawiść” na kampusach akademickich.
W ostatnich dniach kampanii pojawiła się też reklama (sfinansowana przez Cenka Uygura, formalnie niepowiązanego ze sztabem El-Sayeda), która wiązała rosnące ceny żywności z amerykańską pomocą wojskową dla Izraela. Stevens uznała ten materiał za antysemicki i zażądała od El-Sayeda jasnego potępienia. Choć kandydat odciąciął się od spotu, podkreślając, że nie pochodzi z jego sztabu i nie zgadza się z jego treścią, przekaz trafił już do wyborców: za rosnące ceny jajek i bananów odpowiada Izrael.
Demagogia wokół pomocy dla Izraela
Kwestia pomocy wojskowej dla Izraela była jednym z głównych motywów kampanii Abdula El-Sayeda. To, że polityk jest jej przeciwnikiem, to jedno – zupełnie czym innym jest jednak wmawianie wyborcom, że federalne fundusze obronne bezpośrednio wpływają na poziom życia mieszkańców Michigan.
Roczna wartość amerykańskiej pomocy wojskowej dla Izraela wynosi ok. 3,8 mld dolarów, przy czym co najmniej 80% tych środków wraca do amerykańskiego przemysłu zbrojeniowego w formie zamówień. Co więcej, Donald Trump w dniu wyborów połówkowych ogłosił, że pomoc ta kończy się w tym roku, choć formalnie porozumienie obowiązuje do 2028 roku.
Poza tym 3,8 mld dolarów z budżetu federalnego nie może tak po prostu trafić do kasy stanowej Michigan na naprawę dróg, szkoły czy pomoc społeczną. To zupełnie oddzielne budżety. Sytuacja ta przypomina retorykę z kampanii przed Brexitem, kiedy sugerowano, że pieniądze wpłacane przez Wielką Brytanię do UE trafią po jej opuszczeniu do publicznej służby zdrowia (NHS). Oczywiście nie trafiły, ale sama kampania była skuteczna. Budżet stanowy Michigan wynosi ok. 74 mld dolarów – jak 3,8 mld dolarów pomocy wojskowej dla Izraela miałoby realnie poprawić sytuację życiową mieszkańców stanu, wie chyba tylko sam Abdul El-Sayed.
Senator elekt ma jednak znacznie większe ambicje w tej materii – domaga się całkowitego embarga na sprzedaż uzbrojenia do Izraela, również w celach obronnych (np. pocisków przechwytujących do Żelaznej Kopuły). Nie jest to obecnie dominujące stanowisko w Partii Demokratycznej; Van Jones, były doradca Baracka Obamy, nazwał ten pomysł wprost „szalonym”.
Poparcie establishmentu i dwuznaczne deklaracje
Tuż przed wyborami połówkowymi Abdul El-Sayed uzyskał jednak poparcie establishmentu Partii Demokratycznej, w tym samego Baracka Obamy. Jak to rozumieć?
W trakcie kampanii El-Sayed chętnie korzystał z przychylności skrajnie antyizraelskich podcasterów i influencerów – wspomnianego Hasana Pikera czy Mehdiego Hassana – których łączy niepohamowany antysyjonizm. Co ciekawe, kandydat nie był w tym wybredny: w jednym z klipów wyborczych posłużył się nawet wypowiedziami Tuckera Carlsona, który z Demokratami nie ma nic wspólnego, ale prezentuje skrajnie antyizraelskie poglądy.
W wywiadzie dla programu „60 Minutes” tuż przed midterms El-Sayed oświadczył, że poparłby zarówno rozwiązanie dwupaństwowe, jak i koncepcję jednego państwa – jeśli tak zdecydowaliby Palestyńczycy i Izraelczycy. Gdy dziennikarz dopytywał o utworzenie państwa palestyńskiego na Zachodnim Brzegu i w Strefie Gazy, polityk zakwestionował, dlaczego palestyńskie prawo do samostanowienia miałoby ograniczać się wyłącznie do tych terytoriów. Co właściwie miał na myśli?
Podobne wątpliwości wzbudziły jego słowa z wieczoru wyborczego dotyczące prawa palestyńskich dzieci do dorastania na ziemi swoich przodków. Zwróciła na to uwagę Asra Nomani, dziennikarka śledcza z Fox News Digital, odczytując je jako zawoalowaną deklarację poparcia dla tzw. „prawa powrotu” potomków palestyńskich Arabów na terytorium dzisiejszego Izraela (czyli rozwiązania zakładającego jedno państwo). Trudno nie połączyć tej interpretacji z wcześniejszą wypowiedzią, w której El-Sayed podważył ograniczenie przyszłego państwa palestyńskiego do Zachodniego Brzegu i Gazy.
Skoro Abdul El-Sayed zapowiedział, że chce zasiąść w senackiej Komisji Spraw Zagranicznych, jego postać staje się kluczowa. Rodzi się też fundamentalne pytanie: czy Demokraci, rozzuchukani tym zwycięstwem, nie staną się na dobre mniej wybredni, byle tylko pokonać Republikanów?
Przesunięcie w lewo i reakcje środowisk propalestyńskich
Sygnały napływające z wnętrza partii wskazują, że coś rzeczywiście się zmienia. Chuck Schumer nazwał decyzję Haley Stevens o poparciu Rogersa „obrzydliwą zdradą” i oświadczył, że senatorowie z ramienia Partii Demokratycznej murem stoją za El-Sayedem. Barack Obama osobiście pojawił się z nim na wiecu.
Z kolei Ro Khanna, demokratyczny kongresman z Kalifornii, który wspierał El-Sayeda od pierwszego dnia kampanii, po jego zwycięstwie stwierdził, że dowodzi ono skuteczności radykalnie progresywnego programu. W kwestii Izraela Khanna nie pozostawia złudzeń, mówiąc wprost:
„Partia Demokratyczna musi mówić bardzo jasno. Musimy nazwać to ludobójstwem. Musimy powiedzieć: zero pomocy. Musimy powiedzieć: zero sprzedaży uzbrojenia wykorzystywanego do zabijania cywilów. I musimy powiedzieć, że w pierwszym tygodniu uznamy państwo palestyńskie, otworzymy ambasadę w Ramallah i we Wschodniej Jerozolimie oraz przestaniemy chronić Izrael w Organizacji Narodów Zjednoczonych”.
Warto dodać, że już w lipcu Khanna poparł całkowite wstrzymanie amerykańskiej pomocy wojskowej dla Izraela, łącznie z finansowaniem systemów obronnych, takich jak Żelazna Kopuła.
Jednocześnie z badań Gallupa wynika, że aż 65% amerykańskich demokratów sympatyzuje bardziej z Palestyńczykami niż z Izraelczykami. Do Izby Reprezentantów dostało się kilku nowych polityków o podobnych poglądach. Przypomnijmy, że w lipcowym głosowaniu nad usunięciem pomocy wojskowej dla Izraela 103 demokratów zagłosowało „za”, 98 „przeciw”, a 10 wstrzymało się od głosu. Wygląda na to, że establishment wolał wygrać z kontrowersyjnym kandydatem, niż ryzykować utratę mandatów. Antyizraelskie środowiska odbierają to jako początek głębokiej zmiany.
Na koniec warto zacytować wpis Nidala Hamada – zdeklarowanego wroga Izraela – który po ogłoszeniu wyników midterms napisał na stronie Palestyna po polsku:
„Oczekuje się, że propalestyńskie skrzydło Partii Demokratycznej stanie w obliczu zaciekłej konfrontacji z przywództwem syjonistycznym, które dominuje i kontroluje sytuację wewnątrz partii. Jeśli chodzi o Palestynę i syjonistyczny twór, obie partie – Demokratyczna i Republikańska – są syjonistyczne i wrogie Palestynie. Teraz sytuacja zaczyna się zmieniać. Poczekajmy i zobaczmy, dokąd doprowadzi ta konfrontacja.
04 listopada 2026 r.”
Ten wpis dedykuję wszystkim tym, którzy nie posiadają się z radości, że Abdul El-Sayed „utarł nosa” Donaldowi Trumpowi, a zarazem deklarują poparcie dla Izraela.
Czy Partia Demokratyczna w USA pójdzie śladem Abdula El-Sayeda?
Odkryj więcej z Oficjalny blog emigracji 1969
Zapisz się, aby otrzymywać najnowsze wpisy na swój adres e-mail.
Kategorie: Uncategorized

