OTWOCK (2)

Jerzy Klechta



W 188O roku Michał Elwiro Andriolli (1836 – 1893) – autor ilustracji do „Pana Tadeusza” Adama Mickiewicza, nabył część folwarku Anielin należącego do dóbr Otwock Wielki. Posiadłość nazwał Brzegami i aczkolwiek był artystą miał głowę do interesów. Postanowił założyć tu dochodowe letnisko dla mieszkańców Warszawy. Nadto ściągnął z Warszawy, z wystawy rolniczej bogato zdobione drewniane pawilony. I
tak narodził się styl „świdermajer”. Wówczas nie było żadnych przeszkód formalnych z osiedlaniem się. Żydzi byli pierwszymi, którzy osiedlali się w tamtych stronach.


Żydowski Otwock dzielił się na dwie części: zamożni Żydzi osiedlali się po lewej stronie torów kolejowych, była to część uzdrowiskowa, willowa, po drugiej stronie – w drewnianych domkach zamieszkiwali biedni Żydzi. Samodzielna gmina żydowska powstała w Otwocku w 1916 r.


Otwock po dzień dzisiejszy słynie ze świetnego klimatu dla chorych na gruźlicę. Warszawski lekarz Józef Geisler założył pierwszą lecznicę dla chorych na gruźlicę. Jak grzyby po deszczu powstawały żydowskie poradnie, prywatne pensjonaty i koszerne restauracje. Powstała słynna „
Zofiówka” – leczono w niej chorych psychicznie. W 1945 r. zakład dysponował 275 łóżkami. Budowano synagogi, w tym także postawiono niewielką synagogę dla Żydów ortodoksyjnych. Dość powiedzieć, że w 1938 r. czyli rok przed wybuchem II wojny św. w mieście było 20 prywatnych domów modlitwy.


W 1915 r. w Otwocku mieszkał Józef Piłsudski, miał wielu przyjació wśród Żydów.Przed wybuchem II wojny św. w Otwocku kipiało żydowskie życie polityczne, społeczne i kulturalne. Tygodnik „ Życie Otwockie” udostępniał Żydom swoje łamy. Działało kilka organizacji syjonistycznych, liczne organizacje charytatywne, kobiece, sportowe itd.


W 1939 r. w Otwocku żyło 10 tys. Żydów czyli 55% mieszkańców.
1 września 1939 r. Otwock został zbombardowany przez hitlerowców.
Jerzy Klechta
(za tydzień ciąg dalszy)


Wszystkoe wpisy Jerzego TUTAJ

3 komentarze to “OTWOCK (2)”

  1. Do Tamary Briskin (Zyman Zalchendler)
    Najserdeczniejsze pozdrowienia dla Ciebie i Andrzeja
    Ela (Grunberg) Bakowska
    napisz do mnie ela_bakowska@yahoo.com

  2. Tamara Briskin ne Zalchendler. Zyman 06/09/2020 at 23:05

    Very interesting article about Otwock My childhood and schol holidays spend in Otwock My parents family Jenczmien had a villa in Otwock Their 3 children were my friends Emma Giila and Boris They emigreted to USA I would like to get in touch with them Tamara Briskin Zyman Zalchendler

  3. W Otwocku byla Lubavicher yeshiva – wiaze sie z jej uczniami fascynujaca historia, ktora opisze…slowo daje.

Leave a Reply

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

%d bloggers like this: