Przyslal Adam Mer

Yaakov Lappin

Dlaczego upadek Assada jest korzyścią dla Izraela pomimo zagrożeń?Irańska wizja przekształcenia Syrii w część „pierścienia ognia” wokół Izraela legła w gruzach.

Upadek reżimu prezydenta Syrii Baszara Assada stwarza nową niepewność, ale z punktu widzenia bezpieczeństwa Izraela stanowi strategiczny sukces.

Iran zainwestował dziesiątki miliardów dolarów i ponad dekadę wysiłków w przemyt zaawansowanej broni i rozmieszczenie dziesiątek tysięcy członków szyickiej milicji w Syrii. Wysiłki te poszły na marne.

Po utracie wpływów w Strefie Gazy i Libanie z powodu osiągnięć militarnych Izraela przeciwko Hamasowi i Hezbollahowi, upadek Assada w Syrii przyniósł kolejną poważną porażkę regionalnym aspiracjom Iranu.

Reżim Assada był jednym z głównych filarów irańskiego planu osiągnięcia regionalnej hegemonii i pozycjonowania swojej osi w sposób, który miał doprowadzić do upadku Izraela.

Most, który Iran zbudował, by połączyć się z Morzem Śródziemnym i północną granicą Izraela, zawalił się. Zakres strat Iranu w Syrii, pod względem pieniędzy, broni, czasu i wysiłku, jest nie do przecenienia. Stanowisko Iranu w regionie, które i tak już uległo pogorszeniu, zostało teraz jeszcze bardziej osłabione.

Reżim Assada był integralną częścią irańskiego „pierścienia ognia”, który miał otoczyć państwo żydowskie silnie uzbrojonymi armiami terrorystycznymi. Wizja pierścienia ognia została zapoczątkowana przez nieżyjącego już dowódcę irańskich Sił Quds, Qassema Soleimaniego. Był to jeden z czynników, który przekształcił kierowaną przez Iran oś szyicką w najbardziej potężnego i niebezpiecznego przeciwnika Izraela.

Upadek Assada jest bezpośrednim efektem domina po druzgocących ciosach, jakie główny regionalny sojusznik Iranu, Hezbollah, poniósł w sąsiednim Libanie. Izraelskie operacje powietrzne i naziemne poważnie osłabiły Hezbollah. Sunniccy rebelianci w sąsiedniej Syrii dostrzegli swoją szansę i wykorzystali ją.

Assadowi brakowało zdolnych sojuszników – Hezbollah nie mógł wysłać posiłków naziemnych z Libanu, jak to miało miejsce podczas wojny domowej, Rosja jest zajęta inwazją na Ukrainę, a Iran stoi w obliczu rosnącej izolacji regionalnej.

W terenie, sprzymierzone z USA kurdyjskie Syryjskie Siły Demokratyczne przeniosły się do Deir al-Zour we wschodniej Syrii w pobliżu granicy z Irakiem, podczas gdy izraelskie siły powietrzne wielokrotnie atakowały krytyczne przejścia graniczne między Syrią a Libanem. Oznacza to, że irański korytarz naziemny – mający umożliwić płynny przepływ broni i personelu z Iranu i Iraku ze wschodu do Syrii i Libanu – rozpadł się.

Jak powiedział JNS 1 grudnia ppłk (rez.) Marco Moreno, były starszy oficer w Jednostce Wywiadu Ludzkiego 504 IDF: „Reżim Assada pozwolił Syrii stać się Korytarzem Filadelfijskim [obszar Gazy graniczący z Synajem, wykorzystywany do przemytu broni dodał, że znaczna część broni używanej przez Hezbollah przeciwko Izraelowi w ostatniej wojnie pochodziła z Syrii.

Syryjski szlak był kluczowy dla irańskiego rurociągu z bronią dla Hezbollahu. Ale umocnienie się Teheranu w Syrii obejmowało również utworzenie centrów produkcji broni na syryjskiej ziemi, które zasilały nie tylko Hezbollah, ale także dziesiątki tysięcy szyickich bojówkarzy stacjonujących w Syrii.

Iran próbował umocnić się w Syrii pod względem cywilnym, religijnym i kulturowym, promując czystki etniczne w społecznościach sunnickich, jednocześnie dążąc do zabezpieczenia lojalnego demograficznego przyczółka alawitów i szyitów. Wraz z upadkiem Assada te szeroko zakrojone i kosztowne wysiłki spełzły na niczym.

Nie oznacza to jednak, że na froncie syryjskim wszystko ucichło. Syryjska koalicja Hayat Tahrir al-Sham (HTS), dowodzona przez Abu Mohammeda al-Jolaniego i wcześniej powiązana z Al-Kaidą pod nazwą Jabhat al-Nusra, stała się dominującą sunnicką siłą rebeliancką. Syryjska Armia Narodowa – nacjonalistyczna koalicja rebeliantów wspierana przez Turcję – jest kolejnym ważnym graczem w terenie.

Izrael będzie musiał uważnie monitorować ich działania. Jednak w zestawieniu z możliwościami irańskiej osi szyickiej, ci sunniccy rebelianci stanowią znacznie słabszą siłę, z mniej zaawansowanymi możliwościami i ograniczonym celem, który pozostaje w dużej mierze ograniczony do terytorium Syrii, przynajmniej w najbliższej przyszłości.

Według licznych doniesień międzynarodowych mediów, Izrael nie czekał, aż strategiczna broń w Syrii wpadnie w niepewne ręce. 5 grudnia izraelskie Army Radio, powołując się na doniesienia z Syrii, stwierdziło, że Izrael przeprowadził naloty na południowy wschód od Aleppo, podczas gdy obszar ten nadal znajdował się pod kontrolą Assada.

Takie ataki prawdopodobnie były wymierzone w precyzyjne miejsca produkcji rakiet lub broni chemicznej powiązane z syryjskim Centrum Studiów Naukowych i Badań, z którym Iran współpracował w celu opracowania zaawansowanej amunicji na syryjskiej ziemi.

Poprzez prewencyjną neutralizację tych strategicznych zagrożeń, Izrael zapewnił, że upadek reżimu Assada nie doprowadzi do rozprzestrzeniania się niebezpiecznej broni.

Wzdłuż granicy z Syrią Siły Obronne Izraela podjęły zdecydowane kroki w celu zapewnienia bezpieczeństwa. IDF oświadczyło w niedzielę, że „zgodnie z oceną sytuacji po ostatnich wydarzeniach w Syrii, w tym wkroczeniu uzbrojonego personelu do strefy buforowejl. IDF rozmieściło siły w strefie buforowej i kilku innych miejscach niezbędnych do jej obrony, aby zapewnić bezpieczeństwo społeczności Wzgórz Golan i obywateli Izraela. Podkreślamy, że IDF nie ingeruje w wewnętrzne wydarzenia w Syrii. IDF będą działać tak długo, jak będzie to konieczne w celu zachowania strefy buforowej oraz obrony Izraela i jego ludności cywilnej”.

Analiza wojenna