Autor Melissa Brodzky

Podsumowanie w jednym zdaniu

Artykuł przedstawia historię generała i późniejszego prezydenta USA Ulyssesa S. Granta, który w 1862 roku wydał antysemicki rozkaz wygnania Żydów z podległego mu terytorium, lecz w kolejnych latach całkowicie zmienił swoje nastawienie, stając się jednym z najbardziej przychylnych społeczności żydowskiej przywódców w historii Stanów Zjednoczonych.

17 grudnia 1862 roku Ulysses S. Grant podpisał rozkaz zawierający słowa, których obecność w oficjalnym dokumencie wojskowym Stanów Zjednoczonych wydaje się niemal surrealistyczna: „Żydzi, jako klasa…”

Podczas wojny secesyjnej Grant dowodził Departamentem Tennessee Armii Unii. Na podległym mu terytorium szerzył się nielegalny handel bawełną. Spekulanci podążali na południe krok w krok za wojskami Unii, skupując bawełnę i omijając przepisy Ministerstwa Skarbu. Grant był tym wściekły. Wtedy do jego kwatery głównej przybył jego własny ojciec w towarzystwie trzech żydowskich handlarzy odzieżą z Cincinnati, mając nadzieję, że syn pomoże im uzyskać zezwolenie na handel bawełną. Ojciec Granta uzgodnił z nimi wcześniej, że otrzyma część ich zysków.

Grant kategorycznie odmówił. Kilka dni później wydał Rozkaz Ogólny nr 11: „Żydzi, jako klasa naruszająca wszelkie przepisy handlowe ustanowione przez Departament Skarbu, a także rozkazy departamentu, zostają niniejszym wydaleni z obszaru Departamentu”.

Nie nakazał wydalenia udowodnionych przemytników ani konkretnych handlarzy bawełną. Nakazał wydalenie Żydów jako całej grupy.

Żydowskie rodziny w Paducah w stanie Kentucky zostały zmuszone do opuszczenia swoich domów. Wśród nich był Cesar Kaskel, żydowski kupiec, który udał się do Waszyngtonu, by walczyć o cofnięcie tej decyzji. Społeczności żydowskie protestowały, gazety potępiały Granta, a kontrowersja dotarła do samego Abrahama Lincolna. Lincoln natychmiast nakazał zaprzestanie tej polityki, a Rozkaz Ogólny nr 11 został formalnie uchylony w styczniu 1863 roku – w tym samym miesiącu, w którym weszła w życie Proklamacja Zniesienia Niewolnictwa.

Grant został następnie naczelnym dowódcą Armii Unii i doprowadził do ostatecznej klęski Konfederacji. W czerwcu 1865 roku generał dywizji Gordon Granger, służący pod bezpośrednim dowództwem Granta, przybył do Galveston i wydał Rozkaz Ogólny nr 3, ogłaszający, że wszyscy zniewoleni ludzie w Teksasie są wolni – wydarzenie to upamiętnia się dziś jako święto Juneteenth.

Rozkaz Ogólny nr 11 ciągnął się jednak za Grantem również w życiu cywilnym. Kiedy w 1868 roku startował w wyborach prezydenckich, amerykańscy Żydzi wciąż pamiętali o jego decyzji. Grant podkreślał, że nie żywi żadnych uprzedzeń wobec jakiejkolwiek „sekty ani rasy” i uważa, że każdego człowieka należy oceniać wyłącznie na podstawie indywidualnych zasług. Zderzył się jednak ze sprzecznością we własnej przeszłości, przyznając: „Zdaję sobie sprawę, że rozkaz nr 11 nie potwierdza tej deklaracji, ale ja sam dzisiaj tego rozkazu nie popieram”.

To nie był jednak koniec tej historii. Grant wygrał wybory prezydenckie i przez następne osiem lat jego stosunek do amerykańskich Żydów uległ całkowitej zmianie. Mianował więcej Żydów na stanowiska federalne niż jakikolwiek wcześniejszy prezydent, głośno protestował przeciwko prześladowaniom Żydów za granicą, a Benjamina Franklina Peixotto mianował konsulem USA w Rumunii, gdzie ten skutecznie działał na rzecz lokalnej społeczności żydowskiej narażonej na pogromy.

9 czerwca 1876 roku – czternaście lat po podpisaniu rozkazu wydalającego „Żydów jako klasę” – prezydent Ulysses S. Grant przybył na uroczystość poświęcenia nowej synagogi kongregacji Adas Israel w Waszyngtonie. Pozostał na miejscu przez całą, trwającą trzy godziny ceremonię, stając się pierwszym urzędującym prezydentem Stanów Zjednoczonych, który uczestniczył w poświęceniu synagogi.

Przed wyjściem Grant sięgnął do kieszeni i przekazał zgromadzeniu 10 dolarów z własnych środków.

Pokwitowanie tego datku do dziś znajduje się w zbiorach Biblioteki Kongresu.

Generał, który wygnał Żydów – a potem zmienił zdanie