Kto powinien odkupić drzwi starej synagogi w Myślenicach

Kontrowersje. Cenny zabytek związany z Żydami może trafić w ręce prywatnego kolekcjonera albo ulec zniszczeniu – To niebywałej klasy zabytek związany DRZWIz Żydami.

Gdyby trafił do rąk prywatnego kolekcjonera, byłaby to niepowetowana strata dla Myślenic – mówi wprost Marek Stoszek, prezes Myślenickiego Towarzystwa Historycznego, współpracownik Centrum Badań Holokaustu Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Informacja, że na jednym z portali internetowych wystawiono na sprzedaż drzwi z dawnej synagogi, dotarła do niego kilka dni temu z… Podkarpacia. Ogłoszenie to odnalazł Jacek Koszczan, szef Stowarzyszenia Na Rzecz Ochrony Dziedzictwa Żydów Ziemi Dukielskiej „Sztetl Dukla”. I podniósł larum.

Nie on jeden przejął się losem pamiątki po synagodze. reklama – To jest po prostu tragicznie smutne. Te drzwi to niemal ostatnia materialna pozostałość po wielopokoleniowej żydowskiej społeczności naszego miasta – mówi Agnieszka Cahn, wiceprzewodnicząca Stowarzyszenia „Wspólnota Myślenice”, która od lat walczy o przywrócenie pamięci o myślenickich Żydach. I Agnieszka Cahn, i Marek Stoszek postanowili uczynić wszystko, aby drzwi zostały w Myślenicach. Zwłaszcza że są szczególne także z innego powodu – widać na nich ślady próby wtargnięcia do wnętrza bożnicy przez Adama Doboszyńskiego

. Był to członek Stronnictwa Narodowego, który w nocy z 22 na 23 czerwca 1938 r. dokonał najazdu na Myślenice. Jego bojówkarze splądrowali żydowskie sklepy i domy, a także próbowali spalić synagogę. Na drzwiach wystawionych na handel są ślady wyłamywania zamka. Może dlatego właściciel chce za nie 16 tys zł.

Burmistrz: „Niech kupią Żydzi”

Nie widzę powodów, żeby oddawać je komuś za darmo. To nie 50, 80 czy 200 tysięcy złotych, ale normalna, uczciwa cena. Skoro pocztówka z bożnicą z Myślenic kosztuje parę tysięcy złotych, to ile mają kosztować drzwi!? – pyta retorycznie Andrzej Bednarczyk (imię i nazwisko zmienione). I opowiada, jak wszedł w posiadanie cennego zabytku.

Kiedy kupił nieruchomość w Myślenicach, niekompletne drzwi odnalazł w graciarni. I pewnie spaliłby je w piecu, gdyby nie odkryte wkrótce w budynku dokumenty. Wynikało z nich, że matka poprzedniej właścicielki domu wystąpiła do rady narodowej o przekazanie jej dachówki i drzwi z rozbieranej w 1971 r. synagogi. Drzwi dostała, dachówki nie. Zachowała na to pokwitowanie. Dzięki temu Bednarczykowi nikt nie może zarzucić kradzieży. Może więc również sprzedać drzwi legalnie. Dyrektorka Muzeum Regionalnego „Dom Grecki” w Myślenicach Bożena Kobiałka nie ukrywa: – Jesteśmy nimi zainteresowani, ale nie za tak wygórowaną cenę. W zbiorach miejskiej placówki nie ma pamiątek po Żydach, nie licząc kolekcji fotografii z XX w. Drzwi byłyby jak znalazł… Jednak burmistrz Myślenic Maciej Ostrowski nie widzi powodów, dla których samorząd miałby wykładać publiczne pieniądze na zakup zabytku. – W pierwszej kolejności powinni je kupić Żydzi. Nie należały do nas, należały do nich. Napiszę w tej sprawie do gminy wyznaniowej w Krakowie – mówi Maciej Ostrowski. – Żydzi takimi rzeczami nie kupczą, bo to tak jakby ktoś wystawił na sprzedaż relikwie z kościoła. Ładny byłby gest, gdyby właściciel przekazał drzwi do muzeum – stwierdza Tadeusz Jakubowicz, przewodniczący Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Krakowie.

Trudna historia

Żydzi nie mogli osiedlać się w Myślenicach do połowy XIX w., ale w 1900 r. było ich już prawie 500. Mieli sklepy, restauracje. Synagogę wzniesiono w 1876 r. przy ul. Berka Joselewicza. 22 sierpnia 1942 r. Niemcy spędzili wszystkich Żydów na rynek. Wywiezieni z Myślenic, zginęli w komorach gazowych obozu w Bełżcu. Kiedy w 2004 r. Stowarzyszenia „Wspólnota Myślenice” chciało wywiesić w rynku upamiętniającą ich tablicę, krzyczano, że ściągną do miasta Żydów, a ci odbiorą Polakom majątki. Tablica zawisła, Żydzi nie wrócili. Za to są ich drzwi. – Bardzo to przykre, że pan burmistrz nie widzi, iż dla przyszłych pokoleń myślenickich nie-Żydów mają one większą wartość niż dla Rotschildów gdzieś w świecie – kwituje Agnieszka Cahn.

 http://www.dziennikpolski24.pl/artykul/3841579,kto-powinien-odkupic-drzwi-starej-synagogi-w-myslenicach,id,t.html?cookie=1

No comments yet... Be the first to leave a reply!

Dodaj komentarz

%d bloggers like this: