74 lata temu

74 lata temu, 8 grudnia 1941 roku, do maleńkiej wsi pod Kołem, wieczorem, przyjechały ciężarówki. Z ciężarówek wysiedli ludzie, z każdej koło 40 osób. Najczęściej całe rodziny, dziadkowie, babcie, mamusie z dziećmi. Myśleli, że przyjechali do obozu pracy. Budować tory. Można było zabrać po 10 kilogramów bagażu. Więc, przyjechały z nimi, garnki, maszyny do szycia, ciepłe ubrania, kołdry. I zabawki. I perfumy. I łyżki do jedzenia zupy.
Noc spędzili w pałacu. W piwnicy pałacu. Był tam wąski korytarzyk, z którego, w lewo, wchodziło się do dwóch dużych pomieszczeń. Nie można było nic ugotować dla dzieci, nie można było się napić- bo bagaż kazali zostawić na górze. Noc była długa. Rano, kazali się rozebrać, bo każdy miał wziąć prysznic. I tym korytarzem przeszli, przebiegli w stronę otwartych drzwi. Korytarz był bardzo wąski, mieścił góra dwie osoby, mamę z dwójką dzieci, albo z jednym na ręce, a drugim trzymającym się jej kurczowo w pasie. Zimno, nagie ciała, przerażone twarze, wiadomo już, że to nie obóz pracy. Ale nikt nie przypuszczał, dlaczego wsiadają do ciężarówek, Upchani, jeden koło drugiego. Budy ciężarówek mają grube ściany. Są czarne. Długie na prawie 6 metrów, wysokie na 170 cm. Ludzie krzyczą, płaczą, jest ich już prawie 130 osób. Z Koła do Chełmna nad Nerem jest 13 kilometrów. Jechali nie dłużej niż 20-30 minut. Teraz pojadą jeszcze bliżej. Ciężarówka wyjeżdża z parku przy pałacu, skręca w lewo. Jedzie powoli, kołysze się. Wjeżdża w Las Rzuchowski. Śmierć przez zagazowanie, jest jedną z najgorszych. klys 1Od 8 grudnia 1941 roku do kwietnia 1943, i od czerwca do lipca 1944 udusiło się tu nie mniej niż 170 tysięcy ludzi.
Ich ciała najpierw zakopano, póżniej wykopano i spalono, a kości zmielono na mączkę kostną.
Zostały, najmniej przydatne gospodarnym Niemcom, nie kupione na kiermaszach urządzanych dla okolicznych chłopów, wyrzucone do „dołów śmieciowych”, guziki, korale, kubki.
Na terenie, gdzie stał pałac, od końca lat 50, do końca lat80. była baza Gminnej Spółdzielni. Można było kupić nawóz, węgiel. 17 czerwca 1990 roku otwarto Muzeum byłego Obozu Zagłady w Chełmnie nad Nerem

Napisala i przyslala Anna Karolina Klys

No comments yet... Be the first to leave a reply!

Dodaj komentarz

%d bloggers like this: