Uncategorized

Grecja może dostac cenne lekcje od Izraela

Izraelska i grecka marynarka wojenna prowadzą wspólne ćwiczenia morskie w Pireusie, fot. Staff Sgt. Ori Shifrin, jednostka rzecznika IDF za pośrednictwem Wikimedia Commons


Artykul przetlumaczyl Sir Google Translate

STRESZCZENIE: Przez lata politycy greccy zwracali się do Izraela w nadziei uzyskania aktywnego wsparcia przeciwko Turcji we wschodniej części Morza Śródziemnego. Obecne tureckie działania w basenie obnażają tę nadzieję jako pobożne życzenia, ale jednocześnie dają Grecji możliwość lepszego zrozumienia Izraela i odpowiedniego ukształtowania dwustronnego partnerstwa (często trójstronnego, z udziałem Cypru). Zamiast kultywować złudzenia, Ateny muszą wyjaśnić, czego oczekują od Jerozolimy i zaangażować się w szczery dialog na temat wszystkich kwestii będących przedmiotem wspólnego zainteresowania. Jest to szczególnie ważne w obliczu nadejścia nowej administracji amerykańskiej.

Ostatnie cztery miesiące budowały partnerstwo grecko-izraelskie. Brak sojuszu wojskowego między dwoma krajami (i Cyprem) był ewidentny podczas trwającego kryzysu we wschodniej części Morza Śródziemnego i ukazuje ograniczenia obiecującego schematu współpracy stron. Greccy decydenci należący zarówno do SYRIZA, jak i obecnie rządzącej partii Nowa Demokracja, oparli swoją politykę zagraniczną wobec Izraela w złudzeniu, że Jerozolima poprze Ateny lub że partnerstwo grecko-izraelskie samo będzie działało jako tarcza przed tureckimi ambicjami w regionie, ale izraelskie rząd nigdy nie wyraził zainteresowania aktywnym zaangażowaniem się w grecko-tureckie spory. Pokazuje jednak swoją dyplomatyczną solidarność z Grecją tak bardzo, jak tylko może.

Grecja nie czyta poprawnie Izraela. Chociaż Izrael jest czasami przedstawiany w greckim dyskursie publicznym jako model do odtworzenia, nie jest jasne, co to może oznaczać. Grecja nie ma takich problemów jak te, z którymi boryka się Izrael; nie jest też pod ciągłym zagrożeniem ze strony państw i podmiotów niepaństwowych, które pracują nad jego zniszczeniem. Izrael posiada zupełnie inną kulturę strategiczną i militarną, która nie może być ani stosowana w Grecji, ani akceptowana przez społeczeństwo. Nawet wydłużenie służby wojskowej z 9 do 12 miesięcy było trudną decyzją dla greckich polityków.

Nie ma wątpliwości, że Turcja grozi Grecji i będzie to robić tak długo, jak długo Grecja będzie nadal ujawniać tureckie prześladowanie w rozmowach z USA i UE. Sytuację zaostrzyły eksploracje tureckiego statku Oruc Reis, który prowadził badania w strefach morskich, które nie zostały jeszcze wyznaczone. Bez usprawiedliwienia tureckiego zachowania oznacza to (cynicznie), że prędzej czy później trzeba będzie rozpocząć dwustronne negocjacje w tej sprawie. Na przykład Izrael i Liban podjęły dialog, aby rozwiązać spór dotyczący granicy morskiej pomimo innych poważnych problemów.

Bardzo niepokojącym elementem we wschodniej części Morza Śródziemnego jest to, że konflikty wykraczają poza spory dotyczące stref morskich. Po wyborach Ersina Tatara na Cyprze Północnym Ankara zaczęła realizować nowy program utworzenia dwóch państw na wyspie . Ta dynamika nie została jeszcze dostatecznie oceniona przez zachodnich analityków, którzy upierają się przy potrzebie stworzenia dwustrefowej, dwu-wspólnotowej federacji pod parasolem ONZ.

A zatem gdzie teraz jesteśmy? Grecja, Izrael i Cypr intensyfikują swoje kontakty na wysokim szczeblu. 27 października 2020 roku  w stolicy Grecji odbyło się trójstronne spotkanie ministrów spraw zagranicznych Dendiasa, Aszkenazyjskiego i Christodoulidesa. Aszkenazyjczycy pochwalili współpracę regionalną jako „centralny element strategiczny zapewniający pokój, stabilność i dobrobyt gospodarczy”. W Nikozji 13 listopada odbyło się także trójstronne spotkanie ministrów obrony Panagiotopoulosa, Gantza i Petridesa. Gantz powiedział, że ta trójka zgodziła się promować współpracę przemysłową na dużą skalę  , która wzmocni zdolności obronne i stworzy tysiące miejsc pracy dla wszystkich trzech gospodarek.

Szczególnie korzystne dla Grecji będzie budowanie współpracy z Izraelem, ale podejście do niej z realistycznej perspektywy po długim okresie polegania na pobożnych życzeniach. Perspektywa prezydentury Bidena jest różnie postrzegana przez obu partnerów. Podczas gdy Ateny wąsko przyglądają się implikacjom dla stosunków grecko-tureckich, Izrael szeroko ocenia potencjalne zmiany w krajobrazie wschodniej części Morza Śródziemnego i Bliskiego Wschodu.

Ateny muszą zrozumieć, że polityka zagraniczna nowej amerykańskiej administracji nie będzie kształtowana przez stosunki grecko-tureckie. Relacje te prawdopodobnie zostaną umieszczone w koszyku krytycznych kwestii, wśród których Izrael będzie dominował. W wywiadzie dla Jerusalem Post  w 2018 roku prawdopodobna sekretarz obrony Bidena Michèle Flournoy potępiła prezydenta Trumpa za pozostawienie Syrii reżimowi Bashara Assada i Iranowi. Na tej samej fali były doradca prezydenta Obamy do spraw bezpieczeństwa narodowego Susan Rice uważała decyzję Trumpa o wyciągnięciu amerykańskich żołnierzy z Syrii za „ szaloną cholerykę ”. Ponowne rozważenie amerykańskiej strategii w Syrii we współpracy z Izraelem, Rosją i Turcją będzie miało konsekwencje dla całego regionu.

Co więcej, wyznaczony Sekretarz Stanu Joe Bidena, Tony Blinken, który poparł apel administracji Trumpa do ZEA, Bahrajnu i Sudanu o otwarcie formalnych stosunków dyplomatycznych z Izraelem, nie ignoruje kwestii izraelsko-palestyńskiej. Wręcz przeciwnie: wierzy w rozwiązanie dwupaństwowe .  Wiceprzewodnicząca-elekt Kamala Harris ze swojej strony obiecała przywrócić pomoc dla Palestyńczyków i odnowić więzi . Przysięgając chronić Palestyńczyków, prezydent Turcji Erdoğan prawdopodobnie znalazłby okazję do wzmocnienia regionalnej roli swojego kraju. Sam Blinken powiedział podczas debaty w Hudson w lipcu zeszłego roku, że administracja Bidena będzie pracować nad „ znalezieniem sposobu na bardziej produktywne i pozytywne stosunki z Turcją ”.

Chociaż Grecja nie ingeruje w myślenie strategiczne Izraela, może konsultować się z nim, czy zaangażowanie (na uzgodnionych warunkach) lub wykluczenie Turcji lepiej służyłoby ich wspólnym interesom podczas prezydencji Bidena. Mogli następnie koordynować swoje działania nie tylko w najbliższym sąsiedztwie, ale także w USA. Ta dyplomacja niekoniecznie musi być prowadzona w centrum uwagi mediów. Grecja i Izrael (i Cypr) mogą dalej rozwijać swoją przyjaźń i pogłębiać strategiczne stosunki. Nie trzeba dodawać, że nowe inicjatywy, takie jak organizacja konferencji ekonomicznych z udziałem ZEA i Bahrajnu,  a także Grupy Zarządzającej COVID-19,  ułatwiają tylko proces tworzenia wszechstronnych synergii.


Dr George N. Tzogopoulos jest pracownikiem  naukowym BESA i wykładowcą w Europejskim Instytucie w Nicei oraz na Uniwersytecie Demokryta w Tracji.


Grecja może dostac cenne lekcje od Izraela

Kategorie: Uncategorized

Leave a Reply

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.