Nachum Kaplan

Podsumowanie w jednym zdaniu

W powyższym artykule Nachum Kaplan krytykuje podwójne standardy społeczności międzynarodowej i mediów, które skrupulatnie potępiają przemoc żydowskich radykałów i osiedla w Judei i Samarii, jednocześnie ignorując powszechny palestyński terroryzm oraz ogromne wysiłki Izraela na rzecz udaremniania zamachów i ochrony ludzkiego życia.

ONZ skrupulatnie liczy zniszczone drzewka oliwne. Izrael liczy bomby, zanim zabiją dzieci. Zgadnijcie, która statystyka trafia na czołówki gazet.

Trwa właśnie niezwykle wymowny eksperyment społeczny, pokazujący, czyje życie na Bliskim Wschodzie naprawdę obchodzi tzw. społeczność międzynarodową. Wystarczy rozlać odrobinę krwi i obserwować, kto wyda oficjalne oświadczenie.

Gdy żydowski ekstremista atakuje Palestyńczyka w Judei i Samarii, międzynarodowa machina dyplomatyczna rusza z imponującą precyzją. Dyplomaci potępiają, organizacje praw człowieka dokumentują, a ministerstwa wzywają ambasadorów na dywanik. Prasa publikuje analizy o „przemocy osadników”, a bezradne ONZ wylicza kolejne incydenty. Rządy europejskie nakładają sankcje na osiedla (co ostatnio uczynił premier Wielkiej Brytanii Andy Burnham), a amerykańscy politycy piszą listy protestacyjne – 45 senatorów z Partii Demokratycznej wystosowało niedawno apel do premiera Netanjahu, żądając ukrócenia agresji ze strony osadników.

Część z tego oburzenia jest uzasadniona. W Judei i Samarii nastąpił niepokojący wzrost przemocy ze strony żydowskich radykałów. Według danych Biura ONZ ds. Koordynacji Pomocy Humanitarnej (OCHA) do końca lipca br. odnotowano ponad 1380 incydentów z udziałem osadników, w których ucierpieli ludzie, niszczono mienie i palono gaje oliwne.

Izrael nie powinien tego zminimalizować. Żydzi, którzy podpalają palestyńskie domy, atakują rolników, dewastują meczety czy strzelają do bezbronnych, są przestępcami. Powinni być aresztowani, osądzeni i skazani. To proste.

Fascynujące jest jednak pytanie: dlaczego ta sama jasność moralna natychmiast znika, gdy to Palestyńczycy są sprawcami, a Żydzi ofiarami?

Istnieje bowiem druga Judea i Samaria – ta pomijana w zachodniej narracji. To codzienność pełna ataku nożowników, taranowania samochodami, ostrzałów, rzucania koktajlami Mołotowa oraz bezustannych prób tworzenia komórek terrorystycznych przez Hamas i Islamski Dżihad. Pomimo ogromnych wysiłków izraelskich służb, liczba palestyńskich ataków sięgała w ubiegłym roku średnio 20 tygodniowo, wielokrotnie przewyższając przemoc ze strony Żydów. Różnica staje się jeszcze bardziej drastyczna, gdy zdamy sobie sprawę, że ONZ kładzie ogromny nacisk na straty w mieniu (np. zniszczone drzewa), zrównując je w statystykach z bezpośrednim zagrożeniem życia.

Ta Druga Judea i Samaria niemal nie istnieje w serwisach informacyjnych. Gdy w 2025 r. ciężarna Tzeela Gez została zastrzelona w drodze do szpitala (lekarzom udało się uratować dziecko), Hamas nazwał ten zamach „bohaterskim”. Podobnie bez echa przechodzą udaremnione ataki – a to one mają kluczowe znaczenie.

Odwrócony efekt przetrwania

Zachodni dyskurs cierpi na odwrócony „efekt przetrwania” (survivor bias). Zauważa palestyński terroryzm tylko wtedy, gdy izraelski system bezpieczeństwa zawiedzie, i porównuje powstałe ofiary z każdym zarejestrowanym aktem żydowskiej przemocy.

Tymczasem Izrael inwestuje ogromne zasoby w udaremnianie zamachów. Tylko do czerwca tego roku IDF przejęły w Judei i Samarii 240 sztuk broni palnej, przechwytując nielegalne fabryki oraz materiały wybuchowe ukryte w dzielnicach cywilnych.

Zneutralizowany terrorysta nie generuje ciał ani drastycznych zdjęć. Powstrzymany zamach nie staje się powodem do zwoływania międzynarodowych konferencji. Skuteczna profilaktyka ma tę „wadę”, że wymazuje zagrożenie ze statystyk, co pozwala zagranicznym komentatorom udawać, że problem nie istnieje.

Izrael stał się ofiarą własnej skuteczności. Im lepiej chroni swoich obywateli, tym łatwiej akademickim elitom na Zachodzie uznać, że nikt na życie tych obywateli nie czyha.

Tworzy to kuriozalną księgowość moralną:

• Gdy Palestyńczyk atakuje Żyda, pierwszym pytaniem jest pytanie o kontekst: Co doprowadziło go do tego aktu? Sprawca musiał być zdesperowany, zmanipulowany lub sfrustrowany okupacją.
• Gdy Żyd atakuje Palestyńczyka, pytanie brzmi: Co to mówi o moralnym upadku całego społeczeństwa Izraela? Sprawca nie potrzebuje kontekstu – wystarczy jego adres w osiedlu.

Niezwykle rzadko przypomina się, że większość żydowskich radykałów pochodzi z tzw. nielegalnych placówek (tzw. outposts, nielegalnych w świetle samego prawa izraelskiego), a nie z praworządnych osiedli, stanowiących w gruncie rzeczy zamknięte osiedla mieszkaniowe, w których żyje 10% populacji Izraela.

Asymetria odpowiedzialności

Jeszcze bardziej uderzająca jest reakcja obu społeczności po wystąpieniu przemocy. Choć obecny rząd Izraela robi zdecydowanie za mało, by powstrzymać żydowski ekstremizm, to ogromna część izraelskiego społeczeństwa – politycy opozycji, dziennikarze, dowódcy wojskowi i organizacje pozarządowe – ostro i publicznie go potępia. Dowódca Dowództwa Centralnego IDF wprost nazwał przemoc osadników „groźnym i niedopuszczalnym przestępstwem, uderzającym w wartości żydowskie”. Tak działa zdrowe moralnie społeczeństwo: nazywa swoich przestępców przestępcami.

Palestyński terroryzm funkcjonuje w zupełnie innym ekosystemie. Zamachowcy są czczeni jako męczennicy, ich imionami nazywa się szkoły i ulice, a organizacje terrorystyczne otwarcie świętują śmierć cywilów. Hamas nie prowadzi debat nad moralnym wymiarem strzelania do kobiet w ciąży.

A jednak to społeczeństwo potępiające swoich radykałów jest nieustannie stawiane pod ścianą, podczas gdy kultura gloryfikująca dżihad jest nieustannie zapraszana do wyjaśniania swoich krzywd. To przejaw głębokiej infantylizacji moralnej – od Palestyńczyków nie wymaga się żadnej dojrzałości moralnej, od Izraelczyków wymaga się absolutnej perfekcji.

Słowo-wytrych: „Osadnik”

Język odgrywa tu kluczową rolę. Pojęcie „osadnik” przestało być opisem miejsca zamieszkania, a stało się kategorią ideologiczną. Żydowski cywil przestaje być ojcem wracającym z pracy, matką jadącą do porodówki czy nastolatkiem na przystanku. Staje się „osadnikiem”. Słowo to wykonuje połowę pracy za zamachowca – sugeruje, że sama obecność ofiary wymaga usprawiedliwienia, zanim oceni się jej mordercę.

Można uważać, że osiedla za linią zawieszenia broni z 1949 r. powinny zostać zlikwidowane. Granice to legalny temat sporu politycznego. Jednak ludzie to nie samowola budowlana. Cywil nie traci prawa do życia tylko dlatego, że ktoś nie lubi jego kodu pocztowego. Nikt nie twierdzi, że złamanie prawa budowlanego zamienia dzieci w cele wojskowe – chyba że chodzi o Judeę i Samarię.

W ten sposób międzynarodowa narracja tworzy niebezpieczne błędne koło:

1. Palestyński terroryzm wymusza izraelskie środki bezpieczeństwa (punkty kontrolne, rajdy).
2. Środki te są potępiane jako uścisk okupacyjny utrudniający życie Palestyńczykom.
3. Terroryzm, który je wywołał, znika z pola widzenia.
4. Trudności życiowe Palestyńczyków są następnie używane jako usprawiedliwienie dla… kolejnych ataków terrorystycznych.

Izrael ma jednocześnie obowiązek zapobiegać zamachom i przepraszać za to, że to robi.

Żadne z tych spostrzeżeń nie usprawiedliwia żydowskiej przemocy. Fakt, że Palestyńczycy mordują Żydów, nie daje Żydom prawa do odwetu na palestyńskich cywilach. Jeśli palestyńskie dziecko nie odpowiada za decyzje Hamasu, to żydowskie dziecko nie odpowiada za politykę osadniczą rządu.

Czas najwyższy przestać stosować podwójne standardy. Atak na kogoś tylko dlatego, że jest Żydem mieszkającym w Judei i Samarii, nie staje się „oporem” wyłącznie dzięki zręczności językowej zachodnich mediów. Redukowanie Żydów do kategorii politycznej i traktowanie ich obecności jako agresji powoduje, że prawdziwa agresja przeciwko nim zaczyna być postrzegana jako samoobrona. A to jest fundament moralnej deprawacji.

Dlaczego żydowska krew w Judei i Samarii nie ma znaczenia