Stefan Frank
Zdeklarowany antysyjonista tuż przed wejściem do nowojorskiego ratusza: zwycięstwo Zohrana Mamdaniego w prawyborach Demokratów to polityczny przełom i niepokojący sygnał wykraczający daleko poza granice miasta.
33-letni antysyjonista i zwolennik BDS, Zohran Mamdani, zdecydowanie wygrał prawybory Demokratów na burmistrza Nowego Jorku.1 Jak podała we wtorek późnym wieczorem gazeta „New York Times”, po przeliczeniu 93 procent głosów uzyskał on 43,5 procent poparcia, podczas gdy faworyzowany były gubernator Nowego Jorku Andrew Cuomo zdobył jedynie 36,4 procent. Cuomo przyznał się do porażki, mimo że oficjalne wyniki spodziewane są dopiero w przyszły wtorek.
Aby wygrać wybory, konieczne jest uzyskanie co najmniej pięćdziesięciu procent głosów. Nie ma jednak drugiej tury; zamiast tego głosy oddane na pozostałych kandydatów zostaną rozdzielone między dwóch liderów, w zależności od tego, kogo wyborcy zaznaczyli jako swój drugi wybór.
Uważa się za pewne, że głosy tych, którzy wskazali Mamdaniego jako drugi wybór, wystarczą, aby przekroczył on próg 50 procent. Mamdani zawarł bowiem sojusz z trzecim w kolejności Bradem Landerem (11,3 procent): obaj wezwali swoich zwolenników do oddania drugiego głosu na drugiego z nich.
Prawdopodobny zwycięzca wyborów
W wyborach na burmistrza 4 listopada Zohran Mamdani zmierzy się z republikańskim kandydatem Curtisem Sliwą oraz urzędującym burmistrzem Ericiem Adamsem, również należącym do Partii Demokratycznej, który tym razem startuje jako kandydat niezależny. W 2021 roku Sliwa przegrał z Adamsem, uzyskując niecałe 28 procent głosów. W kwietniu 2025 roku Adams ogłosił, że nie wystartuje w prawyborach Demokratów.2
Adams jest krytykowany wewnątrz partii. Zarzuca mu się, że Ministerstwo Sprawiedliwości miało zadbać o to, aby nie odpowiadał dalej przed sądem za korupcję; w zamian za to wspiera rząd federalny w aresztowaniu nielegalnych imigrantów – tak przynajmniej brzmi zarzut stawiany mu przez przeciwników.
Adams zabiega teraz o głosy Republikanów. Jednak jego poparcie w sondażach przeprowadzonych wiosną przez demografów jest niskie. Jeśli do wyborów nie dojdzie do żadnych skandali związanych z Mamdani, a sam zachowa umiarkowaną postawę – co prawdopodobnie zrobi – zwycięstwo powinno być jego.
Triumf Mamdaniego
Mamdani jest posłem do parlamentu stanu Nowy Jork i w kampanii wyborczej pod hasłem „Affordability” (Dostępność cenowa) poruszył przede wszystkim problem wysokich kosztów utrzymania.3 Ponadto popiera bojkot Izraela i odrzuca istnienie Izraela jako państwa żydowskiego. Jego zwycięstwo jest traktowane w prasie jako ogromna niespodzianka. Powinno być jednak jasne, że lepiej zmobilizował swoich zwolenników. Według oceny „New York Timesa” Mamdani zdołał szczególnie entuzjazmować młodych wyborców i członków mniejszości. Nie przeprowadzono sondażu powyborczego.
Max Burns, nowojorski strateg Partii Demokratycznej, powiedział, że triumf Mamdaniego jest „nagana za lenistwo” kampanii Cuomo. Cuomo wierzył, że kampania oparta głównie na mediach może wygrać bez kampanii ulicznej. Burns porównał zwycięstwo Mamdaniego do zaskakującego sukcesu posłanki Alexandrii Ocasio-Cortez nad byłym posłem Joe Crowleyem w 2018 roku: „Istnieje wiele podobieństw między założeniami Cuomo i Crowleya w 2018 roku a niezdolnością obu do dostrzeżenia zmian zachodzących wokół nich”.
„Wszyscy mamy ślepe punkty” – powiedział były gubernator David A. Paterson, który popierał Cuomo. „Jego ślepym punktem jest to, że nie potrafi naprawdę dobrze obchodzić się z ludźmi”.
Reakcje
Chociaż wybory burmistrza dopiero przed nimi, Mamdani już widzi siebie jako nowego przywódcę miasta. „Wykorzystam swoją władzę, aby odrzucić faszyzm Donalda Trumpa” – powiedział, gdy stało się jasne, że pokonał Cuomo. „Niezależnie od tego, czy głosowaliście na mnie, czy na gubernatora Cuomo, czy też byliście zbyt rozczarowani długotrwałym upadkiem systemu politycznego, aby w ogóle pójść do urn, będę walczył o miasto, które będzie dla was funkcjonować. Które będzie dla was przystępne cenowo. Które będzie dla was bezpieczne. Będę się starał być burmistrzem, z którego możecie być dumni”.
Republikański kandydat Curtis Sliwa jest znany jako założyciel Guardian Angels, inicjatywy obywatelskiej mającej na celu zapobieganie przestępczości, która od momentu powstania w 1979 roku rozszerzyła swoją działalność z Nowego Jorku na inne miasta i kraje.4 Sliwa skomentował wybory na platformie X: „Zohran Mamdani jest zbyt radykalny dla miasta, które i tak już znajduje się na skraju kryzysu. Wiem, że wielu nowojorczyków obecnie odczuwa strach. Strach przed czynszem. Strach przed przestępczością. Strach przed wyrzuceniem z jedynego miejsca, które kiedykolwiek nazywali domem. To nie jest czas na radykalną politykę. To czas na prawdziwe przywództwo”.
Elise Stefanik, republikańska kongresmenka, która zasłynęła dzięki komisji śledczej ds. antysemityzmu na amerykańskich uniwersytetach, takich jak Harvard i Columbia, zaatakowała gubernator Nowego Jorku Kathy Hochul: „Hochul jest przewodniczącą Partii Demokratycznej w Nowym Jorku i w pełni poparła antysemickiego, komunistycznego kandydata. To ona jest odpowiedzialna za tę katastrofę”.
Linda Sarsour powraca
Wśród zwolenników Mamdaniego jest również Linda Sarsour, która w 2019 roku została wykluczona z zarządu Women’s March z powodu antysemityzmu. W 2015 roku wystąpiła na demonstracji, do której wezwał muzułmański wielbiciel Hitlera Louis Farrakhan, i powiedziała, że muzułmanie nie powinni „humanizować” Izraela. Twierdzi również, że „syjoniści” są odpowiedzialni za „mordowanie nieuzbrojonych czarnych przez policję w Stanach Zjednoczonych Ameryki”.
Ta teoria spiskowa, zwana „Deadly Exchange” (Śmiertelna wymiana), jest również rozpowszechniana przez Mamdaniego i głosi, że programy wymiany między amerykańską policją a izraelskimi miastami służyły wymianie „taktyk nadzoru i represjonowania marginalizowanych grup społecznych”, jak wyraził to Mamdani w wywiadzie w 2021 roku. „New York Post” poinformował wiosną, że Linda Sarsour należy do najważniejszych zwolenników Mamdaniego: „Sarsour (…) od miesięcy prowadzi kampanię wyborczą na rzecz Mamdaniego, między innymi regularnie wysyłając masowe maile w mediach społecznościowych, w których prosi setki tysięcy swoich obserwujących o darowizny na jego kampanię”. Według informacji gazety, sama Sarsour przekazała Mamdani maksymalną dozwoloną kwotę 2100 dolarów.
Już w zeszłym roku oboje współpracowali, gdy chodziło o walkę z prezydentem Joe Bidenem. Wiosną 2024 roku Sarsour, Mamdani i Socjalistyczna Partia Demokratyczna wezwały do oddania pustych kart do głosowania w prawyborach Demokratów w proteście przeciwko poparciu Bidena dla Izraela (w Nowym Jorku zrobiło to dwanaście procent wyborców). Najbardziej spektakularnym skutkiem tej kampanii przeciwko Bidenowi było to, że arabscy i muzułmańscy wyborcy w Michigan podczas wyborów prezydenckich przechodzili masowo do Donalda Trumpa lub zostali w domach, przyczyniając się w ten sposób do zwycięstwa Trumpa w tym stanie.5
Żadnych lodów dla Żydów
Mamdani chwalił się w 2021 r., że skutecznie naciskał na firmę produkującą lody Ben & Jerry’s, aby zaprzestała sprzedaży swoich produktów na „okupowanych terytoriach palestyńskich” – miesiąc przed ogłoszeniem tej decyzji przez przedsiębiorstwo. „Powiedziałem Jerry’emu, że jestem rozczarowany działalnością firmy w Izraelu” – powiedział Mamdani w wywiadzie wideo opublikowanym wówczas na Facebooku przez Muslim Democratic Club of New York.
„Ben & Jerry’s sprzedaje swoje lody w izraelskich osadach. Współpracują z izraelskimi supermarketami, które według ONZ czerpią zyski z okupacji” – mówi Mamdani w klipie zatytułowanym „Teach In: Collective Liberation from Minneapolis to Palestine” (Nauczanie: zbiorowe wyzwolenie od Minneapolis do Palestyny).
Ogłoszenie bojkotu wywołało spór między Ben & Jerry’s a spółką macierzystą Unilever. W 2018 roku firma Ben & Jerry’s poświęciła jeden ze smaków lodów Lindzie Sarsour. Powiązania są interesujące: w zarządzie Ben & Jerry’s zasiada antyizraelska mecenaska Anuradha Mittal.6 Jest ona założycielką lewicowego Oakland Institute, który w serii artykułów i zdjęć oskarża Izrael o kolonializm, apartheid i grabież ziemi. Według „New York Post”, w latach 2017 i 2018 Oakland Institute przekazało Mittal łącznie 156 000 dolarów wynagrodzenia, a w tym samym okresie miała otrzymać 100 000 dolarów od fundacji Ben & Jerry’s.7
Beinart zaleca przejście do partii antyizraelskiej
Na platformie X Mittal udostępnił wiele postów, w których współpracownicy Mamdaniego, tacy jak Bernie Sanders i Ocasio-Cortez, gratulują mu. Wśród nich jest również znany antysyjonistyczny dziennikarz Peter Beinart, który pisze: „Po zapoznaniu się ze sprawą Mamdaniego przeciwko Cuomo każdy rozsądny demokrata, który rozważa kandydowanie na prezydenta w 2028 roku, powinien zdać sobie sprawę, że stanowisko Bidena wobec Izraela jest polityczną katastrofą”.
Beinart najwyraźniej zaleca Demokratom, aby stali się partią antyizraelską. A jeśli nie, to co? Czy Sanders, Ocasio-Cortez i Mamdani zamierzają ponownie sabotować własnego kandydata w 2028 roku, tak jak zrobili to z Joe Bidenem i Kamalą Harris?
W każdym razie burmistrz Mamdani zwiększyłby prawdopodobieństwo wyboru J. D. Vance’a na prezydenta USA. Partia w stylu Mamdaniego nie będzie dobrze przyjęta w stanach takich jak Michigan, Wisconsin i Arizona – o ile w ogóle gdziekolwiek. W tym sensie można zgodzić się z jego zwolennikami, że wybory burmistrza Nowego Jorku mają większe znaczenie ogólnokrajowe. Antyizraelski radykalizm w Partii Demokratycznej znów czuje się na fali. Louis Farrakhan będzie zadowolony.
Antysyjonista u progu ratusza – najgroźniejsze zwycięstwo wyborcze w Nowym Jorku
Kategorie: Uncategorized
