Kategoria: wspomnienia

Abram Cytryn cz. 9 – Pory Roku

Abram Cytryn Nazywam się Lucie Bialer i jestem siostrą Abrama Cytryna. Jako jedyna z całej naszej rodziny wróciłam z piekła. Mama i Abramek zostali zagazowani w Auschwitz. Ojciec nasz, Jakub Cytryn, zmarł […]

MIŁOŚĆ I ŚMIERĆ

Jerzy  Klechta           Ona – Nadieżda urodziła się w rodzinie Żydów, którzy byli chrześcijanami. Jej ojciec był prawnikiem, matka lekarką. W młodości często odwiedzała z rodzicami kraje Europy. […]

.Jestem znów Zydem cz 50

Szlomo Adler Książka ta opiera się na moich wspomnieniach. Piszę tylko o tym co sam przeżyłem, widziałem lub słyszałem. Większość imion wspomnianych w tekście jest prawdziwa. Przez wiele lat odkładałem opisanie moich […]

„Umierać też trzeba umieć …”

Wspomnienia Mietka Pachtera to niecodzienny dokument. Autor urodził się w Warszawie w 1923 r., w kochającej się żydowskiej rodzinie. W getcie pracował przy rozbiórce domów i jednocześnie zajmował się szmuglem, by wyżywić […]

Żydzi w tkance miast: Szczecin

Pomorzem Zachodnim związani są od XIII wieku, jednak rozkwit ich kultury na Pomorzu datuje się od 1812. Nazizm to czas eliminacji i eksterminacji. W 1946 r. w Szczecinie osiedlają się przesiedleńcy ze […]

Tuwim: człowiek zaczarowany?

Jednym ze źródeł dramatu Tuwima było poczucie odmienności. Ogromne znamię na lewym policzku oraz żydowskie pochodzenie czyniły z niego odmieńca. Stopniowo prowadziły do głębokiego wyobcowania. W jednej z gablot w warszawskim Muzeum […]

List od przyjaciela

Znalezione na FB i przedrukowane za pozwoleniem Dany Rothschild moi drodzy… dostalam ten tekst od przyjaciela, ktory napisal go po pobycie w Israelu…    „Możemy wybaczyć Arabom zabijanie naszych dzieci. Nie możemy wybaczyć […]

Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holocaustu.Kilka slow na temat “Stanisław Tołwiński “

  Zebral materialy I zredagowal Jozek Shpilman Dotp@netvision.net.il Przed rokiem bylem zaproszony przez Terese, kolezanke z lat studenckich (ktora dopiero co odnalazlem po blisko 48 latach poszukiwan) na uroczystosc urodzinowa w Warszawie. […]

Entartete musik ,Teresienstadt and channel classics

Napisala i przyslala Basia Jaworski This article is about 'Entartete Musik’, 'Teresienstadt-composers’ and the recordings by and at Channel Classics Records​. At the end of the 1980s the music-loving world (and here […]

Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu

Przemyslaw Wiszniewski .         W niedzielę 27 stycznia będziemy obchodzić Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu. Na terenie Auschwitz i w Warszawie. Z tej okazji mam do Państwa ogromną prośbę […]

Relacja Joszuy Kejlesa o wystąpieniach antyżydowskich w lipcu 1941 r. w Siemiatyczach

Na zdjeciu  Klasyczna synagoga z XVIIIw. Obecnie Muzeum Regionalne   Przyslal Tomasz Kassina Przekazane przez Joszuę Kejlesa, ur. w 1905 r. w Grodzisku (wieś), powiat Bielsk Podlaski. Do okupacji niemieckiej żył w […]

Grupa Berneńska i Archiwum Eissów, czyli o tym,

jak dyplomaci ratowali obywateli żydowskich, opowiada Markus Blechner     Z Konsulem Honorowym RP, panem Markusem Blechnerem, umawiam się w pewne listopadowe popołudnie (13.11.2018) w kawiarni luksusowego hotelu Park Hyatt położonego blisko […]

Tajemnica Pana Cukra cz. 20

Anna Karolina Klys       Tymczasem w Wilnie trwa trzęsienie ziemi. Zaczęło się dzień wcześniej. Pod budynek Instytutu Anatomicznego Uniwersytetu Stefana Batorego, w którym odbywały się zajęcia z anatomii, podeszła duża […]

„Spisek lekarzy” – ostatni zbrodniczy pomysł Stalina

13 stycznia 1953 roku gazeta „Prawda” podała informację o wykryciu „spisku lekarzy”, planujących zamordowanie przywódców sowieckiej partii i państwa. Tzw. spisek lekarzy kremlowskich – część z nich pracowała w Klinice Kremlowskiej – […]

Żydzi z grybowskiego getta będą upamiętnieni

Przyslala Rimma Kaul 1700 Żydów umieszczonych w getcie w Grybowie (Małopolskie) ma zostać upamiętnionych z imienia i nazwiska w ramach projektu „Ludzie, nie liczby”. Właśnie rozpoczęła się zbiórka pieniędzy na ten cel. […]

.Jestem znów Zydem cz 46

Szlomo Adler Książka ta opiera się na moich wspomnieniach. Piszę tylko o tym co sam przeżyłem, widziałem lub słyszałem. Większość imion wspomnianych w tekście jest prawdziwa. Przez wiele lat odkładałem opisanie moich […]

WIELKA, WSPANIAŁA POSTAĆ

  Przyslal Jerzy Klechta       O Marku Edelmanie była już mowa, ale o Nim można i należy pisać w nieskończoność. Właśnie mija 100 rocznica Jego urodzin i 10 rocznica Jego […]

„Ludzie poplątali się ze sobą”. Tragiczne święta sprzed 137 lat

Pierwszy dzień świąt Bożego Narodzenia w Warszawie nie zawsze był spokojny. W 1881 roku zakończył się tragedią w kościele św. Krzyża przy Krakowskim Przedmieściu. Te wydarzenia sprzed 137 lat zmieniły grudniowe święta w ponury […]

Ostatni żydowski mściciel.

 Kim był Kazik Ratajzer Przyslala Rimma Kaul Symcha „Kazik” Rotem, bo tak się naprawdę nazywał, ostatni bohater powstania w gettcie warszawskim zmarł w sobotę w wieku 94 lat.  Do historii przeszedł jako bohater […]

100. rocznica urodzin Marka Edelmana.

PiS blokuje, by 2019 był jego rokiem     Dzisiaj mija 100 lat od urodzin Marka Edelmana” – przypomniała w Nowy Rok Janina Ochojska. Szefowa Polskiej Akcji Humanitarnej wyraziła ubolewanie, że 2019 […]

.Jestem znów Zydem cz 45

Szlomo Adler Książka ta opiera się na moich wspomnieniach. Piszę tylko o tym co sam przeżyłem, widziałem lub słyszałem. Większość imion wspomnianych w tekście jest prawdziwa. Przez wiele lat odkładałem opisanie moich […]

Amos Oz nie żyje.

  Jeden z najwybitniejszych autorów naszych czasów zmarł w wieku 79 lat       Amos Oz, autor ponad 20 książek, m.in. autobiograficznej „Opowieści o miłości i mroku”, od lat uważany był […]

Szacunek z wzajemnością. Piłsudski a Żydzi

Grupa rabinów na pogrzebie Józefa Piłsudskiego 18 maja 1935 r. w Krakowie Jeden z najwybitniejszych żydowskich historyków Majer Bałaban pisał: „baliśmy się chwili, gdy zamknie powieki”. Nie trzeba specjalnych badań, aby powiedzieć, że […]

HISTORIA RODZINY PROCZKÓW SPISANA PRZEZ MICHAŁA BOŻKA

  W Łaskarzewie oraz jego okolicach żyło kilka tysięcy Żydów przed 1 września 1939 r. Okres wojny przeżyło kilkunastu, może kilkudziesięciu. W zasadzie spotkało to całą społeczność żydowską zamieszkującą przedwojenną Polskę. Dnia […]

Wigilia w Bloku Śmierci w 1944 roku

Obraz b. więźnia Władysława Siwka, „Wigilia Bożego Narodzenia 1940 r.”   Nim opiszę wigilię w Bloku Śmierci w 1944 roku, przypomnę niektóre wcześniejsze wydarzenia w KL Auschwitz, związane ze Świętami Bożego Narodzenia. […]

Wywiad z autorka „Przemilczane”

Przyslala Rimma Kaul   Nazywano je dziwkami, prostytutkami, ale też mówiono o nich dziewczynki, Julie, zakręty. Nie zwracano się do nich po imieniu. Były wstydliwym i uwłaczającym elementem wojennego cierpienia – mówi […]

.Jestem znów Zydem cz 44

Szlomo Adler Książka ta opiera się na moich wspomnieniach. Piszę tylko o tym co sam przeżyłem, widziałem lub słyszałem. Większość imion wspomnianych w tekście jest prawdziwa. Przez wiele lat odkładałem opisanie moich […]

„Jestem Żydem, chcę wejść” Hotel Polski w Warszawie, 1943

Agnieszka Haska Centrum Badań nad Zagładą Żydów Wydawnictwo IFiS PAN Warszawa, maj 2006 Przyslala Katharina Dr.Gasinska-Lepsien Ukazala sie ciekawa praca Agnieszki Haski o Hotelu Polskim i aferze paszportowej w Warszawie 1943 – z […]

Żydzi w Europie: współgospodarze czy goście?

Wyjazd cadyka z Góry Kalwarii rabina Abrahama Mordechaja Altera na kurację do Karlsbadu w 1931 r. Fot. Leon Jarumski / Ilustrowany Kurier Codzienny / NAC   Czy nie jest możliwe, by judaizm […]

PRZEMILCZANE

Seksualność w trakcie zbrojnego konfliktu najczęściej sprowadza się do przemocy: masowych gwałtów, zniewolenia, naznaczania. Doświadczenie seksualnej pracy przymusowej w nazistowskim burdelu nadal pozostaje w sferze tabu. Przemilczany pozostaje sam fakt istnienia systemu […]

.Jestem znów Zydem cz 43

Szlomo Adler Książka ta opiera się na moich wspomnieniach. Piszę tylko o tym co sam przeżyłem, widziałem lub słyszałem. Większość imion wspomnianych w tekście jest prawdziwa. Przez wiele lat odkładałem opisanie moich […]

Krakowski Kazimierz

Krakowski Kazimierz to serce dawnej żydowskiej części tego miasta, która jest obecnie żywą dzielnicą, miejscem częstych festiwali kulturalnych, kawiarni, antykwariatów, galerii sztuki, restauracji i pubów. Jednak na Kazimierz nie należy patrzeć wyłącznie […]

Fabryka Silbersteina

Markus Silberstein urodził się Lubochni koło Tomaszowa Mazowieckiego. Do Łodzi przeniósł się w 1860r. Początkowo zajmował się sprzedażą tkanin produkowanych w Pabianicach przez Rudolfa Kindlera i produkcją nakładczą tkanin. W 1878r. stał […]

Wywiad z Ewa Herbst o historii rodziny

Historia rodzin Lazarusów i Diamandów to niesamowita opowieść, w której przewija się Lwów, Paryż, Warszawa i Wrocław Przyslala Ewa Herbst Hanna Wieczorek   Ewa Herbst należy do pomar­cowej emigracji. Została wygnana z […]

.Jestem znów Zydem cz 42

  Szlomo Adler Książka ta opiera się na moich wspomnieniach. Piszę tylko o tym co sam przeżyłem, widziałem lub słyszałem. Większość imion wspomnianych w tekście jest prawdziwa. Przez wiele lat odkładałem opisanie […]

Grzegorz Gauden: Zrozumiałem, co się stało – 22 listopada 1918 r. we Lwowie Pan Tadeusz zabił Jankiela

wywiad Jarosław Kurski 22 listopada 1918 r., spalona synagoga we Lwowie (Fot. Derzhavnyj arkhiv Lvivskoji oblasti / Wikimedia Commons) Grzegorz Gauden – ur. w 1953 r., dziennikarz, były naczelny „Rzeczpospolitej”, wieloletni dyrektor Instytutu […]

.Jestem znów Zydem cz 41

Szlomo Adler Książka ta opiera się na moich wspomnieniach. Piszę tylko o tym co sam przeżyłem, widziałem lub słyszałem. Większość imion wspomnianych w tekście jest prawdziwa. Przez wiele lat odkładałem opisanie moich […]

Aleksander Ford Majdanek 1944

Film stanowi reportaż o niemieckim obozie koncentracyjnym na lubelskim Majdanku. Zawiera wywiady z więźniami, którzy przetrwali obóz. Reportaż został zarejestrowany 24 i 25 lipca 1944 roku, tuż po wyzwoleniu obozu przez wojska […]

Wejście Sowietów cz. 1

. Wrzesień 1939 w Siemiatyczach – Marek Antoni Nowicki (“Głos Siemiatycz” nr 1202, 13 września 2018 – Notatnik Historyczny) Przyslal Tomek Kassian   Wojska bolszewickie wkro­czyły do Siemiatycz 29 września 1939 r., po […]

HENRYK BERLEWI — PREKURSOR NOWYCH KIERUNKÓW

JAKUB BENDKOWSKI W październiku przypadla 124. rocznica urodzin Henryka Berlewiego, innowatora w dziedzinie malarstwa, prekursora nowych kierunków w sztuce XX wieku (op-art, minimal art), teoretyka sztuki, krytyka, autora nowatorskiej teorii o nazwie mechanofaktura. W kolekcji ŻIH-u […]

Moi żydowscy rodzice, moi polscy rodzice”

Przyslal Tomek Kassian „Byłam w klasie maturalnej, jak dowiedziałam się, to z wariowałam. To jest straszne, ponieważ wszystko co człowiek do tej pory wiedział jest nieprawdą. Zachwiewa mu się cały świat”. Mówiła Joanna Sobolewska-Pyz, […]

.Jestem znów Zydem cz 40

Szlomo Adler Książka ta opiera się na moich wspomnieniach. Piszę tylko o tym co sam przeżyłem, widziałem lub słyszałem. Większość imion wspomnianych w tekście jest prawdziwa. Przez wiele lat odkładałem opisanie moich […]

U Marii, niczym w mieszkaniu u Matki Bożej, przy stole siadało pełno żydowskich dzieci. I to w czasie wojny

Przyslala Rimma Kaul Znalazłam świadectwo Czesława Miłosza, który odwiedzał Marię Flukowską. Była żoną jednego z jego bliskich kolegów. I napisał, że u Marii, niczym w mieszkaniu u Matki Bożej, przy stole siada […]

.Jestem znów Zydem cz 39

Szlomo Adler Książka ta opiera się na moich wspomnieniach. Piszę tylko o tym co sam przeżyłem, widziałem lub słyszałem. Większość imion wspomnianych w tekście jest prawdziwa. Przez wiele lat odkładałem opisanie moich […]

Roman Vishniac: Jewish photographer between World Wars

Przyslala Rimma Kaul       Image copyrightMARA VISHNIAC KOHNImage captionJewish school children, Mukachevo, Ukraine, c. 1935-38. The Jewish Museum London and The Photographers’ Gallery are staging the first UK retrospective of […]

Sto lat temu urodził się wielki rosyjski bard Aleksander Galicz.

Był równy Okudżawie i Wysockiemu Aleksander Galicz zaczynał jako twórca scenariuszy filmów o rycerzach KGB. W latach 60. ni stąd, ni zowąd zaczął pisać piosenki w imieniu ofiar systemu. O Stalinie śpiewał, […]

Warszawa po zydowsku

O TESTAMENTACH ŻYDOWSKICH MIESZKAŃCÓW STOLICY Z XIX WIEKU. Tydzień temu miałam okazję wziąć udział w bardzo ciekawym wykładzie pt. „Jaśnie Wielmożnemu Ig. Turkułowi Ministrowi i Sekretarzowi Stanu Królestwa Polskiego dzieło pod tytułem Fedon o nieśmiertelności duszy oraz […]

Tajne studia medycyny w getcie. Szczypta narracji, garść refleksji

Jerzy Szapiro Pamiętam, jak się o tym dowiedziałem. Była chyba późna wiosna, rok 1941. Asystowałem do operacji jako drugi asystent samemu panu ordynatorowi, doktorowi wszech nauk lekarskich Aleksandrowi Wertheimowi1. Działo się to […]

UWIĘZIENIE OSTATNIEGO KRONENBERGA. NIEZNANE KRONENBERGIANA

Leopold Kronnenberg     Ponadpięcioletni okres okupacji niemieckiej Kujaw definitywnie zakończył sięw wyniku styczniowej ofensywy Armii Czerwonej i Wojska Polskiego. Włocławek został zajęty przez wojska sowieckie 20 stycznia 1945 r.1 i już […]

.Jestem znów Zydem cz 37

Szlomo Adler Dzień zbliżał się ku końcowi i Raduchowscy wrócili do domu. Był już zmierzch, kiedy pani Raduchowska przyniosła nam wyczekiwany przez nas posiłek. Najpierw zabrała dzban z naszymi odchodami. Potem kazała nam wyjść […]

.Jestem znów Zydem cz. 36

Szlomo Adler Ścieżka, którą szliśmy miała dwa rozwidlenia, w prawo wiodła wprost do Raduchowskich a w lewo prowadziła w stronę wsi.
Dom stał daleko od wsi, z drugiej strony wąwozu.  Postanowiliśmy najpierw obserwować […]

…piekło na ziemi…

„Jak piorun z jasnego nieba bandyci wpadli do miasta. Byli pijani, rękawy mieli zakasane…”  rozpoczęło się piekło na ziemi…  W rocznicę Zagłady Żydów mińskich 21-22 sierpnia 1942 roku „Jak piorun z jasnego nieba bandyci wpadli […]

.Jestem znów Zydem cz 35

Szlomo Adler   Nowa  Epoka

 Opuszczamy Bolechów, idziemy do Raduchowskich. „Salek, ja jestem chory i cały czas latam do wychodka.  Jak ja mogę iść z Tobą?”. „Wiem, Józik, ale nie możemy wejść […]

.Krótka historia Żydów w Polsce ( 3)

Żydzi wyjeżdżający do Palestyny w oknie wagonu kolejowego. Wśród nich widoczny mistrz Polski w tenisie stołowym z 1937 r. Stefan Finkelsztajn. Warszawa, 15 lutego 1937 r. Fot. NAC Między potomkami narodów, które […]

Brygada Świętokrzyska NSZ ocaliła więźniarki niemieckiego obozu w Holiszowie

Więźniarki z Holiszowa Jest 5 maja 1945 roku. Żołnierze Brygady Świętokrzyskiej, jedynej formacji krajowego podziemia, która przedarła się przez linię niemiecko-sowieckiego frontu, leżą na skraju lasu w zachodnich Czechach, na ziemi okupowanej […]

„Nie wystarczy urodzić się człowiekiem, trzeba nim być”

” O Dyplomie z Pasteura” Tamara Slawny     To był rok 1959. Miałam siedemnaście lat i myślałam o studiowaniu dziennikarstwa. Chciałam budować słowa z liter, zdania ze słów i ze zdań […]

.Jestem znów Zydem cz 34

Szlomo Adler Książka ta opiera się na moich wspomnieniach. Piszę tylko o tym co sam przeżyłem, widziałem lub słyszałem. Większość imion wspomnianych w tekście jest prawdziwa. Przez wiele lat odkładałem opisanie moich […]

.Jestem znów Zydem cz 33

Szlomo Adler Książka ta opiera się na moich wspomnieniach. Piszę tylko o tym co sam przeżyłem, widziałem lub słyszałem. Większość imion wspomnianych w tekście jest prawdziwa. Przez wiele lat odkładałem opisanie moich […]

Obrona Bir Hakeim

Ostatnio przeglądając książkę „Żydzi w walce 1939 – 1945”, natknąłem się na relację Karla Heilinga, dziennikarza RFN, który jako czołgista DAK, wspomina o udziale około pięciuset osobowego oddziału żydowskiego dowodzonego przez mjr. […]

.Jestem znów Zydem cz 32

  Szlomo Adler Książka ta opiera się na moich wspomnieniach. Piszę tylko o tym co sam przeżyłem, widziałem lub słyszałem. Większość imion wspomnianych w tekście jest prawdziwa. Przez wiele lat odkładałem opisanie […]